(door Tom - redacteur bij Cerebraal Nieuws)

Annelies (23) studeert archeologie. Tijdens een studiereis in Syrië kwam de bus waarin ze zat in een zandstorm terecht met een botsing tot gevolg. Annelies liep door ernstige verwondingen hersenletsel op. De goede band met haar ouders, broer en zus droegen in belangrijke mate bij aan het herstel dat ze doormaakt.

Annelies: "In oktober 2003 was ik met een groep studenten in Syrië voor opgravingen. Toen we na drie maanden klaar waren, gingen de meeste studenten met elkaar reizen door Syrië. Omdat ik daar gewoond heb door mijn vaders werk, ken ik het land. In een lokale bus, op weg naar de hoofdstad Damascus om de volgende dag mijn vliegtuig terug naar Nederland te nemen, kreeg ik "de beste plaats" (achteraf de meest verkeerde plaats) toegewezen, rechts achter de chauffeur. De bus kwam in eeen zandstorm terecht, stopte niet zoals dat hoort en klapte op twee langs de weg stilstaande vrachtwagens. Ik raakte het zwaarst gewond.

Nadat ik een uur in de woestijn had gelegen, arriveerde er een ambulance. Ik had veel bloed verloren en werd vervoerd naar het staatsziekenhuis in Damascus, één van de meest onhygiënische ziekenhuizen van de stad. De diagnose luidde: een hersenkneuzing, botbreuken en door mijn hersenkneuzing een rechtzijdige verlamming en een delier (ontremd gedrag). Daarnaast heb ik een PTA van ongeveer zes weken doorlopen. Vrienden van mij waren in Damascus en hebben contact opgenomen met mijn ouders. Die eisten dat ik naar het schoonste ziekenhuis van de stad werd overgebracht. In Damascus ben ik één keer geopereerd en liep daarbij de MRSA bacterie op. Na twee weken was mijn situatie stabiel en ben ik naar een ziekenhuis in Nederland vervoerd. Daar moest ik voor die MRSA bacterie in isolatie. Na vijf weken kwam ik uit isolatie en moest ik naar huis. Ik mocht niet revaliseren in een revalidatiecentrum met de MRSA bacterie. Deze zit nog steeds in mijn keel en is in principe niet besmettelijk. Omdat ik niet revalideerde in een revalidatiecentrum had ik geen lotgenotencontact en geen psychologische hulp. Ik had alleen fysiotherapie aan huis.

Na een half jaar bij mijn ouders thuis te hebben gewoond, ben ik op mezelf gaan wonen. Ik wilde mijn eigen plekje hebben om rustig na te kunnen denken over alles. Ik was me ervan bewust dat mijn balans niet zo goed was, maar nog niet van de andere gevolgen van mijn hersenletsel. Op mijn kamer vereenzaamde ik, ondanks het begrip dat mijn huisgenoten probeerden te hebben. In het begin reisde ik daarom vaak naar mijn ouders. Nu woon ik ruim twee jaar op mezelf en dat gaat uitstekend.

Voor mijn verwerkingsproces heb ik een half jaar na het ongeluk een boek geschreven en foto's bij de tekst geplakt. Dit heeft me erg geholpen bij de verwerking van het ongeluk. Ik had behoefte aan lotgenotencontact maar toen ik dat uiteindelijk had, viel me dit tegen omdat die zo vast zaten in zelfmedelijden en er vaak veel erger aan toe waren dan ik. Uiteindelijk kreeg ik een half jaar na mijn ongeluk psychologische hulp van het revalidatiecentrum. Ruim een half jaar later ben ik hiermee gestopt."

"Het geluksgevoel wanneer ik geniet is met geen pen te beschrijven. Als ik daarentegen in een dip zit ga ik veel dieper dan voorheen."

Gezinssituatie

"Wat heel goed is geweest vooer het herstel tot nu toe, is de goede thuissituatie, het goed kunnen praten met mijn ouders. Ik heb één broer en één zus. Ik ben de oudste. Natuurlijk was het in het begin moeilijk voor iedereen om me te leren begrijpen."

Relaties

In november 2004 ben ik mijn vriend tegengekomen. Binnenkort ga ik met hem samenwonen. Hij heeft veel geduld met me. Ik vind het veel belangrijker dat er naar je geluisterd wordt dan dat je begrepen wordt. Maar ik ben nu zover in de verwerking dat ik denk dat het luisterend oor van mijn vriend mij niet verder kan helpen. Ik vermoed dat ik nu tijdelijk professionele hulp nodig heb. Ik denk dat het voordeel van een partner zonder hersenletsel is, dat hij je af en toe een duwtje in de richting van de realiteit kan geven. Mijn vriend moest leren rekening te houden met mijn beperkte energie. Ik vind het moeilijk om deze beperkte energie aan "buitenstaanders" uit te leggen. Dat ga ik uit de weg. Alleen aan mijn vriend en ouders, broer en zus leg ik alles uit.

Ik ben door mijn hersenletsel geen vrienden kwijt geraakt, hoewel dat vaak schijnt te gebeuren bij mensen met hersenletsel. Ik heb het voordeel dat ik altijd al erg op mezelf ben geweest. Nu hoef ik me dus niet telkens te verantwoorden voor mijn vermoeidheid. De contacten die ik na mijn hersenletsel heb opgedaan zijn fijn, omdat deze personene me anders kennen. Ik heb graag duidelijkheid en zekerheid in contacten met andere mensen.

Vermoeidheid en andere beperkingen

Mijn rijbewijs had ik al voor het ongeluk, maar ik heb weer opnieuw moeten leren rijden - en fietsen - na mijn ongeval. Met pijn en moeite heb ik de gecoördineerde handelingen opnieuw aangeleerd. Ik heb veel last van slaapproblemen, die tot veel vermoeidheid leiden. Hier probeer ik rekening mee te houden door redelijk op tijd naar bed te gaan en door 's middags ook wel eens te slapen. Wanneer ik erg moe ben ik kan ik beter niet gaan rijden. Ik ga dan als het ware op een off mode en kan me nauwelijks concentreren. Maar als ik een goede dag heb gaat het rijden prima.

Een verschijnsel van na mijn ongeluk is dat ik vaan niet op woorden kan komen. Dan ga ik een woord beschrijven, wat vaak tot hilarische situaties leidt. Ook zeg ik vaak het tegenovergestelde van wat ik bedoel: bijvoorbeeld dat het warm is in plaats van koud. Hiermee moet ik in de buitenwereld een beetje opletten, om rare situaties te voorkomen. Ik ben onzeker geworden door o.a. mijn klunzigheid in woordgebruik en het moeilijk kunnen handelen in onverwachte situaties. Ik ben niet onzeker over wie ik ben, maar meer in de zin van het behalen van prestaties.

Mijn agenda is me heilig. Ik heb ontzettend veel behoefte aan structuur en schrijf alles op. Als ik structuur heb aangebracht in situaties, reageer ik beter en meer doordacht. Als er iets in me opkomt moet ik dat vaak meteen uitvoeren. Uit ongeduld, maar ook door het gevoel dat ik het kan vergeten als ik het niet direct doe. Ik wil graag grip op de situatie hebben. Om dat te kunnen krijgen schrijf ik alles op.

Studie

Een klein jaar na mijn ongeval ben ik begonnen met het rondlopen op de universiteit waar ik voor mijn ongeval studeerde. Ik voelde me zo anders dan iedereen. Na een paar maanden ben ik rustig begonnen met twee colleges per blok. Door mijn perfectionisme wilde ik die helemaal goed volbrengen, wat me ook lukte.

Binnen mijn studie krijg ik in grote lijnen begeleiding van een decaan, maar ikzelf moet aangeven of ik extra hulp wil. Zelfstandigheid is noodzakelijk om te kunnen functioneren op universitair niveau. Gelukkig krijg ik alle medewerking van docenten van mijn faculteit. Zo heb ik bijvoorbeeld extra tijd nodig voor scripties en tentamens. Tijd om mij te focussen op bijvoorbeeld een tentamen, voor het systematisch denken, om de chaos in mijn hoofd gestructureerd op papier te krijgen. Presteren onder tijdsdruk vind ik erg moeilijk, net als uit het hoofd opdiepen van voorbeelden. Typen en staren naar het computerscherm zijn voor mij best vermoeiend.

Omdat ik voor mijn ongeval een horeca-baantje had, moest ik de bijstand in. Ik had al direct recht op een Wajong uitkering. Dit heeft de sociale dienst mij nooit verteld. Een groot voordeel van de Wajong is dat ik me, met al die andere dingen die me hoofdbrekens kosten, geen zorgen hoef te maken over mijn financiële situatie. Ik kon mij dus naast de revalidatie, volledig op mijn studie richten.

Toekomst

Ik realiseer me dat het leren leven met niet-aangeboren hersenletsel een hele klus is. Het ermee leren omgaan is misschien wel een tienjaren plan, omdat het voortdurend aan verandering onderhevig is. Steeds opnieuw leer ik mezelf en mijn beperkingen kennen. Ik vind het belangrijk om door te zetten, steeds weer op te krabbelen en verder te gaan. Ik geef in elk geval nooit op, want ik wil ergens komen en nog steeds iets kunnen bereiken!

Reageren? Meld je aan bij het forum.